De handel in vuurwapens lijkt de eerste sector in de Amerikaanse economie te worden die wettelijk wordt beschermd tegen juridische claims. Een wetsontwerp dat wapenproducenten en -handelaren vrijwaart van schadevergoedingen werd vorige week door het Amerikaanse Huis van Afgevaardigden aanvaard.
Aangezien het wetsontwerp ook de steun geniet van president Bush en een kleine meerderheid in de Senaat, is de kans reëel dat het ontwerp over een paar weken kracht van wet zal krijgen.
Zo’n wet zou de genadeklap betekenen voor tal van rechtszaken die momenteel tegen producenten en verkopers van vuurwapens worden gevoerd. In één ervan bevond een jury afgelopen week een wapenfabrikant aansprakelijk voor de schade die was ontstaan doordat een oppas per ongeluk een kind neerschoot. De oppas had, opgeschrikt door straatrumoer, het pistool van de ouders van het kind opgezocht. Toen hij het wapen weer wilde ontladen, bleek dat het zo was ontworpen dat hij eerst de veiligheidspal over moest halen. Zijn vinger raakte de trekker, en het getroffen kind raakte vanaf de nek verlamd.
Veel claims betreffen handelaren die wapens verkochten zonder te controleren of kopers een strafblad hadden, zoals de wet voorschrijft.
Honderden slachtoffers en nabestaanden, maar ook tientallen lokale overheden die optreden voor neergeschoten politieagenten, hebben de afgelopen jaren civiele zaken geopend. Wanneer alle miljoenenclaims zouden worden toegewezen, kan een groot deel van de wapensector de deuren wel sluiten.
Als de wapenwet inderdaad door de Senaat wordt aangenomen, zou de wapenhandel de medische sector de loef afsteken. Artsenorganisaties vechten al jaren voor wetgeving die medische schadeclaims aan banden moet leggen, tot nu toe tevergeefs. Maar tot verontwaardiging van advocaten- en consumentenorganisaties accepteerde het Huis van Afgevaardigden vorige maand een wetsontwerp dat uitkeringen wegens immateriële schade zou beperken tot maximaal 250.000 dollar. Alleen directe materiële schade zou onbeperkt vergoed mogen worden.
Ook dit wetsontwerp geniet de volle steun van Bush, voor wie inperking van de ‘claimcultuur’ al lang een belangrijk thema is. De Amerikaanse Senaat is echter verdeeld, en overweegt volgens mediaberichten uitzonderingsclausules in te voegen voor gevallen van grove nalatigheid.