Menu Close

Ronald Reagan: domoor of filosoof?

Was president Ronald Reagan de dwaas waarvoor een groot deel van de wereld hem heeft versleten? Of was hij, zoals zijn trouwe aanhangers beweren, een breed geïnformeerd man, die zijn wijsheid verborg zodat tegenstanders hem onderschatten?

Een nieuw boek met meer dan duizend originele, door Reagan persoonlijk geschreven brieven, daagt lezers uit die vraag voor zichzelf te beantwoorden.

Reagan: A Life in Letters bevat een selectie uit meer dan tienduizend persoonlijke brieven die de oud-president schreef voor hij door dementie werd getroffen. De levenslange hobby, zo blijkt, stopte niet toen hij het Witte Huis betrok. (Al na een paar dagen informeerde de postkamer welke onverlaat dichtgelikte enveloppen met brieven op presidentieel postpapier op de bus gooide.)

Waar hij maar kon, vertelde echtgenote Nancy onlangs, trok `Ronnie’ zijn blocnote om brieven te schrijven. Aan kinderen en vrienden, maar ook aan politieke meestanders en tegenstanders. De brieven waren vrijwel perfect, getuigt zijn secretaresse, met nauwelijks doorhalingen of verbeteringen, en compleet tot de postcode aan toe.

De persoonlijke brieven, meent historica Kiron Skinner, die meehielp de correspondentie te selecteren, tonen wie Reagan werkelijk was, zonder camera’s en zonder tekstschrijvers. “Je ziet iemand die veel dieper en politiek erudieter is dan menigeen tot nu toe dacht,” aldus Skinner tegenover de Christian Science Monitor. Hij behandelt een verbazingwekkend spectrum aan onderwerpen, meent ze, en laat zien diep over zijn politieke opvattingen te hebben nagedacht.

“Ik hoop dat [lezers zijn charme, zijn humor en zijn intelligentie zien,” zei Nancy Reagan, “en de wijze man die hij was.”

Het boek bevat onder meer het origineel van de brief waarin de aimabele Reagan zich rechtstreeks, als mens tot mens, tot Sovjet-baas Breznjev richtte — tot begrijpelijke wanhoop van zijn adviseurs. “Toen we elkaar ontmoetten, vroeg ik u of u zich realiseerde dat de hoop van miljoenen en miljoenen mensen over de wereld van uw besluiten afhing. U nam mijn hand in uw beider handen en verzekerde me dat u dat wist, dat u met heel uw hart probeerde hun hoop en droom te vervullen.” (De brief werd na veel touwtrekken verstuurd, naast de officiële regeringsbrief, en wordt door sommigen gezien als het begin van het einde van de Koude Oorlog.)

Veel sceptici zullen waarschijnlijk niet overtuigd raken van de diepte van Reagans denkwereld. Edmund Morris, auteur van een biografie die het beeld van de oud-president als domoor versterkte, noemde de brieven in de Washington Post `vrij van iets wat ook maar lijkt op een oorspronkelijke gedachte.’ Maar de meeste ontvangers, erkent Morris, koesterden ieder cliché. Zoals het slot van de ontroerende brief waarmee de zieke Reagan in 1994 afscheid nam: `Ik begin nu aan de reis die mij zal leiden naar de zonsondergang van mijn leven. Maar ik weet dat Amerika altijd een stralende zonsopkomst tegemoet zal gaan.’

Related Posts